Php Operatörler ve Kullanım Şekilleri

Her programlama dilinde bazı işlemleri yapmamızı sağlayan operatörler vardır. Bu operatörlerin işlevler ve kullanımları genel olarak aynıdır. Php dilinde operatörler bir kaç çeşittir. Bu operatörler php dilinde bizlere atama, artırma, azaltma, karşılaştırma ve mantıksal işlemlerin yapılması sırasında oldukça kolaylık sağlar. Atama operatörleri genelde değişkenler ile birlikte kullanıldığı için Php Değişken Tanımlama ve Kuralları yazıma göz atmanızı tavsiye ederim.

Php Aritmetik Operatörler

Php ve bir çok programlama dilinde aritmetik operatörler toplama, çıkarma, çarpama, bölme ve mod(kalan) işlemlerini yapmak için kullanılmaktadır. Bu operatörler sayesinde matematiksel işlemler kolaylıkla yapılabilmektedir.

OperatörTanım
+Toplama
Çıkarma
*Çarpma
/Bölme
%Mod(Kalan)

Aşağıdaki örnekte değişken tanımlayarak ve yorum satırları kullanarak aritmetik operatörler nasıl kullanılmakta inceleyim. Php Değişken Tanımlama ve Kuralları yazıma göz atarak aşağıdaki örneği daha iyi anlayabilirsiniz.

<?php 
$sayi1 = 5;
$sayi2 = 8;

echo $sayi1 + $sayi2. '<br/>';  // ekrana 13 sonucunu yazdıracaktır. 
echo $sayi2 - $sayi1. '<br/>';  // ekrana 3 sonucunu yazdıracaktır.
echo $sayi1 * $sayi2. '<br/>';  // ekrana 40 sonucunu yazdıracaktır.
echo $sayi2 / $sayi1. '<br/>';  // ekrana 1,6 sonucu yazdıracaktır.
echo 5 % 2;       // ekrana 1 sonucunu yazdıracaktır.
?>

Yukarıda dikkat etmeniz gereken değişkenlerin değerlerinin integer veri türünde olmasıdır. String veri türünü saklayan değişkenlerle ile matematiksel işlem yapmaya çalışmak hataya sebep olacaktır. Aritmetik operatörleri değişkenlerle kullanılabildiği gibi direk rakamlar ile kullanmakta mümkündür. Bir alt satırdan devam etmek için
nokta(.) birleştirme operatörünü ile birlikte <br/> etiketini kullandık.

Php Atama Operatörleri

Phpde atama operatörleri işlemleri daha kısa kod yazarak yapmamızı sağlar. Atama operatörleri oldukça sık kullanılmaktadır. Bir değişkene değer atamayı buna örnek verebiliriz.

OperatörTanım
=Değer atama
+=Artırarak atama
-=Azaltarak atama
*=Çarparak atama
/=Bölerek atama
%=Modunu alarak atama
.=Birleştirme

Aşağıdaki örnekten atama operatörlerinin basit nasıl kullanıldığını inceleyebilirsiniz. Burada değişken isimlerinin önemi yoktur. Örnek olduğu için bu şekilde yazmayı uygun gördüm. Normalde değişken isimlerinin depoladı veri ile uyumlu olması işinizi kolaylaştıracaktır.

<?php 
$a= 5; // eşittir değer atama operatörünü kullandık
$a += $b; // $a = $a + $b anlamına gelmektedir.
$a -= $b; // $a = $a - $b anlamına gelmektedir.
$a *= $b; // $a = $a * $b anlamına gelmektedir.
$a /= $b; // $a = $a / $b anlamına gelmektedir.
$a .= $b; // $a = $a . $b anlamına gelmektedir.
$a %= $b; // $a = $a % $b anlamına gelmektedir.

// Değişkenlere değer atayalım ve tekrar inceleyelim.
$a = 5;
$b = 2;
$a += $b; 
echo $a;
/* 
5 = 5 + 2 işlemi sonucunda $a değişkeninin değeri 7 olacaktır ve ekrana 7 çıktısı yazılacaktır.
Diğer operatörleri deneyerek test ediniz.
*/
?>

Php Artırma ve Azalma Operatörleri

Artırma ve azaltma operatörlerinin görevi ise bir değişkenin sakladığını sayısal değeri artırmak yada azaltmaktır. Artırma ve azaltma operatörleri değişken isminin sağında yada solunda kullanılabilmektedir. Sağ yada sol tarafta kullanılması işlem sonucunu değiştirmektedir.

OperatörTanım
++Değişkenin değerini 1 artırmak için kullanılır. Değişkenin solunda yazılırsa önce değeri arttırır sonra işlemi yapar. Sağında yazılırsa önce işlemi yapar sonra değeri arttırır.
Değişkenin değerini 1 arttırmak için kullanılır. Değişkenin solunda yazılırsa önce değeri azaltır sonra işlemi yapar. Sağında yazılırsa önce işlemi yapar sonra değeri arttırır.

Kullanım şeklini görmek için aşağıdaki kod parçacığını inceleyelim.

<?php 
$a = 5;
$b = 5;

echo ($a++) + (++$b);
?>

Yukarıdaki örnek kod parçasında $a ve $b değişkenleri artırma operatörü ile artırılarak toplama işlemi yapılmıştır. Fakat $a değişkeni işlemden sonra artırılacağı için değeri 5 olacaktır. $b değişkeni ise işlemden önce artırılacağı için değeri 6 olacaktır. Toplama işlemi sonucu 11 olacaktır. Diğer operatörleri kendiniz deneyerek test edebilirsiniz.

Not : Matematikte parantez ( ) önceliği programlama dillerinde de mevcuttur. Parantez kullanımı işlem önceliğini belirleyecektir.

<?php
$a = 2;
$b = 3;
echo ($a - 2) * $b;  // Cevap 0 olacaktır.
?>

Php Karşılaştırma Operatörleri

Aslında bütün programlama dilleri birbirine benzemektedir. Bütün operatörler genelde aynı işlemi yapmak için kullanılır. Php dilinde de operatörler diğer dillerden farklı değildir. İsminde anlaşılacağı üzere karşılaştırma yapmak için kullanılmaktadır. İki değeri veya değişkenleri karşılaştırmak için kullanılır. Eğer karşılaştırma sonucu doğru ise 1(true), yanlış ise 0(false) sonucu döndürür. Karşılaştırma operatörleri genelde Karar Yapıları ile birlikte kullanılmaktadır. İlerleyen aşamada Karar yapıları hakkında detay anlatım da olacaktır. Karşılaştırma işlemlerinde sonucu ekrana yazdırmak için var_dump() fonksiyonu kullanılır. var_dump() fonksiyounu sonucu true yada false olarak verir.

OperatörTanım
==Eşittir
!=Eşit değildir.
Büyüktür.
Küçüktür.
>=Büyük ve eşittir.
<=Küçük ve eşittir.
===Denktir.
!==Denk değildir.

Aşağıdaki kod parçacığı üzerinden karşılaştırma operatörlerinin nasıl kullanıldığını inceleyelim. Karar yapılarından biri olan IF ELSE yapısında kullanım mantığını daha kolay anlayacaksınız ancak şuan için sadece var_dump() fonksiyonu ile kullanarak mantığını göreceğiz.

<?php 
$a = 4;
$b = 3;
echo var_dump($a == $b); // karşılaştırması sonucunda ekrana false yazacaktır.
echo '<br />';
echo var_dump($a >= $b); // karşılaştırması sonucunda ekrana true yazacaktır.
?>

Php Mantıksal Operatörler

Php de mantıksal operatörler en çok karar yapılarında kullanılmaktadır. Mantıksal operatörlerin işleyişini anlamak karar yapılarınında işleyişini anlamanızda oldukça yardımcı olacaktır.

Mantıksal operatörler 3 tanedir. Bunlar ve(&&), veya(||), değil(!) operatörleridir.

  • &&(and yada ve) mantıksal operatörü karşılaştırma yaparken doğru(true) yada yanlış(false) sonucu verir.
  • ||(or yada veya) mantıksal operatörü karşılaştırmalardan herhangi biri doğru ise doğru(true), hepsi yanlış ise yanlış(false)sonucunu döndürür.
  • !(not yada değil) mantıksal operatörü karşılaştırma sonucunu tersine çevirir. Yani sonuç doğru ise yanlışa, yanlış ise doğruya çevirmektedir.

Php operatörleri için resmi siteyi ziyaret edebilirsiniz. Resmi php sitesinde bazı bölümler İngilizce henüz tamamen Türkçeleştirilmemiş.

Bir Cevap Yazın